आदरणीय आमाबुबा, दाजुभाइ तथा दिदीबहिनीहरु हामी रसुवाका भोटेकोशी नदीमा आएको विनाशकारी बाढीपछि खोज, उद्धार र राहत वितरणबाट अगाडि बढ्दै पुनःस्थापनातर्फ अग्रसर भइरहेका छौँ। यस क्रममा आज पनि देखाउनुभएको अभूतपूर्व साहस, धैर्य, साथ, सहयोग र सहजीकरणका लागि संघ, प्रदेश र स्थानीय तह, सुरक्षाकर्मी, राजनीतिक दल, जनप्रतिनिधि, स्थ...
रसुवाको भोटेकोशी नदीमा यही भदौ १० गते आएको विनाशकारी बाढीले रसुवा, नुवाकोट, धादिङलगायतका तटीय क्षेत्रमा निकै ठूलो जनधन र भौतिक क्षति पुर्याएकोप्रति नेपाल सरकार अत्यन्तै गम्भीर र संवेदनशील छ। बाढी आए लगत्तै सरकारले प्रभावित क्षेत्रमा उद्धार, खोजी र राहत कार्यलाई कुनै पनि कसर बाँकी नराखी अहोरात्र तीव्र पारिरहेको छ। संघ...
धिमाल समुदायको मौलिक जीवनशैली, सीप, ज्ञान र परम्परासँग प्रकृतिको गहिरो सम्बन्ध रहँदै आएको छ। यही प्राकृतिक ज्ञानको एउटा महत्वपूर्ण उदाहरण हो—‘सोलोई’। धिमाल भाषामा सोलोई भनेर चिनिने यस वनस्पतिलाई धिमाल समुदायमा परम्परागत रूपमा धागो तथा कपडामा रङ्ग लगाउन प्रयोग गरिँदै आएको पाइन्छ। विशेषगरी धिमाल महिलाहरूले घरेलु तानबाट ब...
-भूपेन्द्र खुदाङ लिम्बू हिउँद्को महिना चिसो तर बिहान झुल्कन्दो घामसँगै दिनतिर समय लाग्दा वारीपारि देखिन्ने गाउँ र सडक, विजुली बत्तीको लहरहरुले फेरेको विकास तरेलीहरु र सम्भावनाहरु देख्दा एक्दमै रमाइलो र न्यानो अनुभव हुन्थ्यो । यसपाली माघको दोस्रो सातातिर एउटा दुःखद् काम सुद्धाईको काममा बुरुमखिम गाउँ पुगेको थिएँ । तत...
वि.सं. १८३१ साउन २२ मा तत्कालीन गोरखा राज्यका राजा पृथ्वीनारायण शाहको राज्य विस्तार अभियानको क्रममा लिम्बुवान क्षेत्रका लिम्बु शासक तथा सुब्बाहरूबीच भएको भनिने "नुन पानी सन्धि" वा "लालमोहर" नेपालको राजनीतिक इतिहासको अत्यन्त महत्त्वपूर्ण घटनामध्ये एक मानिन्छ। यस सन्धिसँग सम्बन्धित मूल कागजातको प्रामाणिकता, उपलब्ध प्रतिल...
सिंहदरबारबाट बाहिरिँदै गर्दा सञ्चारकर्मी साथीहरूले मलाई घेरेर गणेश नेपालीको घटनाबारे केही प्रश्न गर्नुभयो। तत्काल मनमा आएका केही कुरा राखेँ। तर त्यहाँबाट फर्किएपछि ती प्रश्नहरूले मलाई छाडेनन्। धेरै बेरसम्म मनन गर्दा मनमा एउटै प्रश्न घुमिरह्यो हामी साँच्चै अघि बढ्यौँ, वा घटनाहरू मात्र फेरिए, हाम्रो यथार्थ उही ठाउँमा ...
१. प्रस्तावना (Introduction) नेपालको आदिवासी जनजातिहरूमध्ये धिमाल समुदाय एक ऐतिहासिक, सांस्कृतिक र भाषिक रूपमा विशिष्ट पहिचान भएको समुदाय हो । पूर्वी नेपालको तराई क्षेत्र (विशेषगरी झापा, मोरङ, इलाम, र सुनसरी) मा धिमालहरूको बसोबास धेरै पुरानो समयदेखि रहँदै आएको छ । वर्तमान अवस्थामा धिमाल समुदायले आफ्नो मौलिक भाषा, ध...
ताप्लेजुङ जिल्ला हाङपाङ हेल्थ पोष्टमा सूचना बङ्ग्याएर जनताको सुसूचित हुने हकमाथि खेलवाड गरिएको पाइएको छ। उक्त हेपोको कक्षमा टाँसिएको एक सूचनापाटीमा स्थापनाकालदेखि हालसम्म त्यहाँ कार्यरत हेल्थपोष्ट इञ्चार्जहरूको नामावली भनी बीचको अवधिदेखिका नामावली मात्र राखेर स्थापनाकालदेखिका भनी जनता झुक्याउने काम भएको छ। हालै स्थानी...
चासोक तङ्नाम प्रकृतिपूजक याक्थुङ लिम्बु समुदायको अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण मौलिक पर्वको रूपमा मनाइन्छ । लिम्बु भाषामा चासोक तङ्नामलाई नेपाली भाषामा न्वागी अर्थात उधौली पुजा पनि भनिन्छ । शब्दिक अर्थमा `चा´ भनेको अन्न, `शोक´ भनेको चढाउनु र `तङ्नाम´ भनेको पर्व भन्ने अर्थ लाग्छ । त्यसैले नयाँ बाली भित्राउने क्रममा `माङ´ अर्थात...
लिम्बू जातिहरुको जीवन जिउने पद्धतिहरुको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण जीवन दर्शन चोत्लुङ हो । चोत्लुङको बारे मुन्धुमी व्याख्या मुन्धुम विदहरुले गरिरहनु भएको छ । यसको खोज अनुसन्धान र व्याख्या विश्लेषण जारी छ । तर चोत्लुङलाई साधारणतया हामी जस्ता साधारण मान्छेले बुझ्ने भनेको लिम्बू जातिहरुले गर्ने हरेक कार्य, कार्य शैली, पद्धति, ...
